نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• الناز نبی لو ¹
• بهمن زاهدی ²

¹ کارشناسی ارشد عرفان اسلامی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

² استادیار گروه الهیات و علوم سیاسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

چکیده

پرداختن به این موضوع که زیبایی چه تأثیری بر روی فاعل شناسا یا مُدرِک می‌گذارد و چه انفعالاتی را در نفس مُدرکِ خویش بر می‌انگیزد، در زیبایی‌شناسی معاصر غالباً در قالب بحث «تجربه‌ی زیبایی‌شناختی» مورد مطالعه قرار می‌‌گیرد. شیخ اشراق نور را مصداق أتمّ زیبایی دانسته و در تحلیل معنای نور، آن را عین مدرکیت و ظهور برای خویشتن معرفی می‌نماید. برشمردن چنین مشخصه‌هایی برای حقیقت نور، زمینه‌ساز انواع تجارب زیبایی‌شناختی در عالم انوار می‌گردد. پژوهش حاضر در صدد است تا با رویکرد توصیفی- تحلیلی به تبیین تجارب زیبایی‌شناختی در عالم انوار پرداخته و دستاوردهای آن را از حیث هستی‌شناسی و معرفت‌شناسی مورد بررسی قرار دهد. نتایج حاصل از پژوهش حاکی از آن است که جناب شیخ اشراق عشق، لذت و شوق را به عنوان أهمّ تأثیرات زیبایی بر فاعل شناسا (مدرِک) مورد بحث قرار داده و روابط و مناسبات بین‌الاثنینی انوار را بر همین مبنا سامان می‌بخشد. بنا بر اعتقاد وی رهاورد چنین تعاملاتی در عالم انوار انتظام و قوام جهان هستی اعم از روحانی و جسمانی است. همچنین سهروردی تمام تحرکات و تطورات عالم وجود را بر همین مبنا تفسیر نموده و از همین‌جاست که بابی به سوی سیر الی الله می‌گشاید.

کلیدواژه‌ها

• نور
• زیبایی
• فاعل‌شناسا
• عشق
• لذت
• شوق

عنوان مقاله [English]

Examining the Effect of Beauty on the Cognizing Subject (Perceiver) from the Perspective of Shaykh al-Ishrāq, and Reconsidering This Meaning within the Intersubjective Process of Lights

نویسندگان [English]

• Elnaz Nabilou ¹
• Bahman Zahedi ²

¹ Master of Science in Islamic Mysticism, Faculty of Literature and Humanities, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran

² Assistant Professor, Department of Theology and Political Science, Faculty of Literature and Humanities, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran

چکیده [English]

Addressing the question of how beauty affects the cognizing subject (the perceiver) and what kinds of affective responses it arouses within the perceiver’s soul is, in contemporary aesthetics, most often examined under the rubric of “aesthetic experience.” Shaykh al-Ishrāq regards light as the most perfect instantiation of beauty and, in his analysis of the meaning of light, characterizes it as identical with cognitivity and self-manifestation. Attributing such characteristics to the reality of light provides the ground for diverse forms of aesthetic experience within the realm of lights. The present study adopts a descriptive–analytical approach to elucidate aesthetic experiences in the world of lights and to examine their implications from ontological and epistemological perspectives. The findings indicate that Shaykh al-Ishrāq discusses love, pleasure, and longing as the most significant effects of beauty upon the cognizing subject (the perceiver) and structures the intersubjective relations and interactions among lights on this very basis. According to his view, the outcome of such interactions in the realm of lights is the order and coherence of the entire cosmos, encompassing both the spiritual and the corporeal domains. Moreover, Suhrawardī interprets all movements and transformations within the world of being in light of this framework, and it is precisely from here that a path toward the journey toward God (sayr ilā Allāh) is opened.

کلیدواژه‌ها [English]

• Light
• Beauty
• the Cognizing Subject
• Love
• Pleasure
• and Longing